HABER KIBRIS

Cenevre'de dün neler yaşandı?

12/01/2017

ads
Cenevre'de dün neler yaşandı?
ads

Cumhurbaşkanı Akıncı, Cenevre’deki hükümet ortaklarının muhtırasına karşın, haritayı masaya koydu

Raif DOĞRU

Cenevre’de bulunan Başbakan Hüseyin Özgürgün, Başbakan Yardımcısı Derdar Denktaş ve beraberlerindeki heyetin dün gerçekleştirdikleri özel toplantı sonrasında Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı’ya bir muhtıra verilmesi kararlaştırıldı.

Muhtırayı elden veren hükümet, ‘Dönüşümlü Başkanlık’ ve ‘garantiler’ konusunda uzlaşı sağlanmadan masaya harita konulmasına karşı çıktı. Ancak Cumhurbaşkanı Akıncı, hükümetin uyarısına karşın dün akşam Türk tarafına yüzde 29,2 oranında toprak kalmasını öngören haritayı masaya koydu.

Hükümetin muhtırası tam metin olarak şöyle:



1.Kuruluş Anlaşması

Olası bir uzlaşının eşit statüde iki tarafın imzalayacağı bir kuruluş anlaşması ile ortaya çıkması.

2.Karar Alma

a- Yürütme

Başkan ve Başkan Yardımcısı’nın Bakanlar Kurulu’na katılmaları ve kararların konsensüs ile alınması

b- Yasama

Etkin katılımın bir gerçeği olacak Senato( üst meclis) ve Temsilciler Meclisi’nin (alt meclis) çıkardığı yasalarda Kıbrıs Türk Kurucu devlet üyelerinin, alt ve üst meclislerindeki toplantı ve karar yeter sayısında mutlaka oylarının olması gerektiği ve önlerine gelen yasa tasarılarının Başkan ve Başkan Yardımcısının iade etme hakkı olması ve iade edilen yasa tasarısı ve kararların ilgili meclislerden bu kez nitelikli çoğunlukla alınması( 3/5).

c- Yargı

Federal Yüksek Mahkeme kararları basit çoğunlukla alınacak olup Federal Yüksek Mahkeme 4 Kıbrıslı Türk ve 4 Kıbrıslı Rum yargıçtan oluşması, başkanlığı eşit sürelerle dönüşüme tabi olması, karar almada eşitlik olması durumunda, tıkanıklığın aşılmasında kura çekilmesi sistemi yerine Federal Yüksek Mahkeme Başkanı’na ayırt edici( casting vote) oya sahip olacağı bir karar mekanizması ile tıkanıklığın aşılması görülmektedir.

3. Anayasa’nın Tadili

Federal anayasayı da içeren çözüm anlaşmasında da olduğu gibi herhangi bir federal anaya tadilatının da her iki toplumda ayrı ayrı ve eş zamanlı referandumlarla halkların onayına sunulması.

4. Çapraz Oy

Dönüşümlü başkanlık dahi kabul edilemez çapraz oyun kabul edildiğini anlamaktayız. Çapraz oy konusunun bugünün değil taraflar arasında güven ve işbirliği ruhunun tesis edilmesine bağlı olarak geleceğin bir konusu olabileceği düşünülmektedir.

5- İki Kesimlilik

Temel bir ilke olan iki kesimlilik Kıbrıs Türk Kurucu Devleti’nde Kıbrıslı Türklerin sarih nüfus ve mülkiyet çoğunluğuna sahip olmalarını öngörmektedir. Bu ilkenin özel bölgeler, federal bölgeler, yasal ikamet (legal domicile) ve oturma hakkı( right to adobe) gibi sınırsız özgürlüklerle sulandırılması kabul edilemez.

6- Nüfus Oranları

Sayın Cumhurbaşkanımızın da ifade ettikleri gibi, bu konuyla ilgili olarak belirtilen rakam 2016 sonuna kadar geçerli olduğundan artık geçerliliğini yitirmiştir. Vatandaşlık verme yetkisinin federal devlette olması hasebiyle dörde bir orana gibi maksatlı kısıtlamalarla buna sınırlama getirilmeye çalışılması kabul edilemez.

7- Harita Konusu

Kıbrıs Rum ve Yunanistan yetkilileri tarafından yapılan açıklamalarda mevcut aşamanın son aşama olmadığı, bu nedenle başarısızlığın söz konusu olmayacağı ve görüşmelere Kıbrıs’ta devam edileceği ileri sürülmektedir. Kıbrıs Rum tarafının bu konuda Birleşmiş Milletler ’den teminat aldığını ileri sürmektedir. Diğer yandan Rum lider Anastasiadis’in siyasi eşitliğin bir gerçeği olan dönüşümlü başkanlığı ancak harita ve garantiler konusundaki hedeflerini gerçekleştirmeye bağlı olarak açıklayabileceğini söylemektedir. Bu koşullarda ve toprak konusunun harita ve rakam boyutlarını ancak son aşamada ele alınabileceğine dair BM parametresi ışığında, Cenevre’de harita verilmemesi gerektiği kanaatindeyiz. Hükümet olarak elimizdeki bilgiler son aşmaya gelindiğine dair kesin bir kanaat oluşmamıştır. Ancak bu konuda görüşmecimiz olarak sizde son aşamada olduğumuz konusunda kanaat oluşmuş ise, Kıbrıs Rum tarafına verilecek olan harita konusunda öncelikle hükümetimizin bilgilendirilmesini ve istişare edilmesi gerektiğini düşünmekteyiz.

DİYALOG 



TAGS: Cenevre, haber, kıbrıs
MANŞETLER

HK KIBRIS

© 2016 Digihaber Portal Services Ltd. Haber Kıbrıs. Design: LATIS Internet Media Systems