Birikim Özgür yazdı: İmalat sanayi 2018 yılında yüzde 16,2 küçüldü

ads
12/11/2019

ads
Birikim Özgür yazdı: İmalat sanayi 2018 yılında yüzde 16,2 küçüldü

Bugün 2020 Mali Yılı Bütçe Yasa Tasarısı komitede görüşülmeye başlandı.

Komite Başkanı Sunat Atun açılış konuşmasında dikkat çekici uyarılarda bulundu.

En önemlisi yerel bütçe açığıyla ilgili tespitiydi.

“Yerel açıkla ilgili bir tedbir hedefi olmadığı görüntüsü bulunuyor” dedi.

“Bütçe açığı büyüme, istihdam ve refah için bir risktir” diye de ekledi.

Uzun yıllardır kamunun mali sürdürülebilirlik sorunu ve bunun ekonomiye etkileri konuşuluyor.

Bu noktadan hareketle “yapısal reformlara odaklanmak çok önemli” tespiti yapılıyor.

2009 yılındaki 622 milyonluk yerel bütçe açığını kapatmak yedi yıla mal olmuştu.

2016 yılı itibariyle rehavet dönemine girilmiş ve 2018 kriziyle birlikte de siyasi bilinç bakımından bir arpa boyu yol kat edemediğimiz ortaya çıkmıştı.

Zira 2018 krizinin ardından oluşan yüksek enflasyon adeta bir sınavdı.

Bu geçici enflasyonla mücadelenin gereği olarak ücret politikasında yeni düzenlemelere gitmek şarttı.

Bu yapılmayınca müthiş bir bütçe açığı oluştu ve 2019 bütçesi 2009 bütçesinden bile yüksek bütçe açığıyla onaylandı.

Bilhassa 2009-2016 döneminde tedbir almanın veya mali disiplini savunmanın zorluklarını gözlemleyen siyasiler kamu maliyesinde kaliteden tamamen vazgeçip maaş ödemeye odaklanmayı tercih eder oldu.

Hal bu olunca protokollerin de hiçbir önemi kalmadı.

Çünkü bir halk kendi iradesiyle sistemini iyileştirmeye cahtederse dışarıdan bu sürece katkı yapılabilir.

2020 bütçesinin görüşülmeye başlandığı bugün de aynı sorun hemen göze çarpıyor.

Sayın Sunat Atun’un da konuşmasında belirtmiş olduğu üzere yerel bütçe açığıyla mücadele konusunda hükümetin bir planı yok.

Kamu maliyesi maaş ödemeye odaklanmış durumda.

Hal bu olunca da ekonomi kaçınılmaz olarak patinaj yapıyor, üretim sekteye uğruyor.

Tam da Meclis Başkanı Teberrüken Uluçay’ın ifade ettiği üzere, “üretime dayalı bir sistemi hayata geçirmek adına yapılması gerekenler var” ve “buna yönelik adımlar atılması şart”.

Siyasi mülahazalarla kamu maliyesinin maaş ödemeye odaklanması tercih edilince protokole yani Türkiye yardımlarının realizasyonuna ilişkin komplikasyonların oluşması da kaçınılmaz oluyor.

Bu iki unsur biraraya geldiği zaman ise üretim adeta duruyor.

İmalat sanayi 2018 yılında yüzde 16,2 küçüldü.

Tarihi bir rekor bu.

2001 yılında imalat sanayi sadece yüzde 6,9 küçülmüştü.

2008 ve 2009 yıllarında kamu maliyesi maaş ödemeye odaklandığı için yerel bütçe açığı büyümüş, Türkiye yardımları bütçe açığına destek kalemine kanalize edilmişti.

Bunun sonucunda ise 2008 ve 2009 yıllarında imalat sanayi yüzde 13,4 ve yüzde 10,7 küçülmüştü.

Çıkarılması gereken dersler var:

1) Türkiye yardımları kesinlikle bütçe açığına destek kalemine kanalize edilmemeli çünkü bunun üretime hiçbir faydası olmuyor.

2) Kamu maliyesinin maaş ödemeye odaklanmaması ve üretimin desteklenebilmesi için gerekli tedbirler alınmalı.

Nitekim 2020 Mali Yılı Bütçe Yasa Tasarısına göre Türkiye önümüzdeki yıl bütçe açığımıza hiçbir katkı sağlamayacak.

Burada eksik kalan bir şey varsa o da yerelde sergilenmesi gereken iradedir.

Yerelde gerekli irade sergilenmezse 2018 ve 2019 yıllarında olduğu gibi Türkiye yardımlarının realizasyonuna ilişkin komplikasyonların oluşması da kaçınılmaz olabilir.

Türkiye, “siz kaynaklarınızı etkin ve verimli kullanmazken biz zaten ciddi zorluklarla boğuştuğumu bu dönemde kaynaklarımızı neden kör kuyuya atalım?” diyebilir.

2018 yılında imalat sanayideki yüzde 16,2’lik müthiş küçülmenin 2-3 yıl sürmesini ekonomimiz tolere edemeyebilir.

Hükümetin aklını başına toplayıp yerel bütçe açığına ilişkin tedbir konusunu ciddiye alması ve dolaylı da olsa protokolle ilgili süreçleri etkileyebilecek bu hususu değerlendirmesi gerekiyor.

Hükümetin kendi programı, Türkiye ile imzalanan protokoller ve DPÖ tarafından hazırlanan Orta Vadeli Programları bütünlüklü bir bakış açısıyla eylem planına dönüştürmesi şart.

Yasama-yürütme bağımsızlığına yaraşır şekilde ilgili komite başkanı olarak Sayın Atun’un Yürütmeye bu konuda yaptığı uyarı dikkate alınmalı:

“Şu ana kadar ekonomi alanında bir eylem planı, hedef ve kararlılık görülmedi”...

12/11/2019 17:09
ad

Bu habere tepkiniz:
TAGS: Birikim Özgür yazdı: İmalat sanayi 2018 yılında yüzde 16, 2 küçüldü, haber, kıbrıs,
MANŞETLER

HK KIBRIS

© 2019 Digihaber Portal Services Ltd. Haber Kıbrıs.