HABER KIBRIS

Bu tatil ne zaman bitecek?

ads
03/12/2018


Birikim Özgür


“Bu tatil ne zaman bitecek?” diye bir pankart dolaşıyor sosyal medyada.

DPÖ’nün geçtiğimiz günlerde yayınladığı Ekonomik ve Sosyal Görünüm Raporu bağırıyor:

Tatil bitmeli…

Raporun birinci bölümünde makroekonomik gelişmelere yer verilmiş.

İkinci bölümde sektörel gelişmeler paylaşılmış.

Bu güzel raporda sektörlerimizin dağ gibi biriken sorunları da tespit edilmiş.

Makroekonomik gelişmelere ivme kazandırmak için tüm bu sorunların halli şart.

Üstelik bu sorunları çözmek tamamen bizim elimizde.

Yeter ki tatil havasından çıkıp var gücümüzle çalışalım.

Raporu okurken değinilen sorunları başlıklar halinde not almaya çalıştım.

Gözlemim şu şekilde:

Sorunların bazıları mevcut yapıda müdahale edilebilecek nitelikte.

Bazılarının çözümü içinse yapısal düzenlemelere gereksinim duyuluyor.

Bazı sorunları ortadan kaldırmak için finansmana ihtiyaç olmayabilir ancak bazılarında ciddi finansman ihtiyacı hemen göze çarpıyor.

Şöyle bir sonuca ulaşıyoruz:

Kendi tespit ettiğimiz sorunların çözümü tamamen bizim elimizde olsa da bazı çözümler için teknik ve finansman desteğine gereksinim duyabiliriz.

Mevcut koşullarda bu desteği Türkiye’den alabiliyoruz.

Belli ki Kıbrıs sorunu nedeniyle kafalar bulanık…

Ülkesi için güzel bir şeyler söylemeye çalışanlar, “Biz böyle iyiyiz… Tatile devam edelim” der durumuna düşme riski ile dans ediyor.

Sübjektif gözlemim odur ki halkın çok geniş bir kesimi Kıbrıs’ta karşılıklı kabul edilebilir çözümü de Kıbrıs’ın kuzeyindeki “tatilin” bitmesini de kapsayacak bir siyaseti tercih ediyor.

Siyasetinin merkezine Kıbrıs sorununun çözümünü koyan siyasi oluşumlar bu dengeyi gözetmek durumunda.

Aksi takdirde halka hizmet noktasındaki en önemli enstrümanlarını kendi elleriyle etkisizleştiren ve görev sürelerinde oluşabilecek memnuniyetsizlikler nedeniyle çözüm idealine halk desteğinin azalması sonucunu destekleyici bir alana kendilerini hapsetmiş oluyorlar.

Rapora geri dönecek olursak…

Aşağıda başlıklar halinde sorunlara ilişkin kendi tuttuğum notları paylaşıyorum.

Herhangi bir yanlış anlaşılmaya sebep olmamak için bu sorunların daha geniş bir biçimde açıklandığı raporun okunmasını tavsiye ederim (DPÖ’nün hazırladığı Ekonomik ve Sosyal Görünüm Raporu için tıklayınız).

Başlıklar halinde tespit edilen sorunlar şöyle:

TARIM

Genel Sorunlar:

  1. Tarımsal ürünleri iç ve dış piyasalarda pazarlama sorunları
  2. Toplu gayrimenkullerde veraset sisteminin ekonomik büyüklüklerde meydana getirdiği parçalanma
  3. Üreticinin modern tarım teknolojisine adaptasyon sorunu
  4. Dünyadaki çağdaş teknolojik gelişmelere ayak uydurabilmeye dönük araştırma çalışmalarının eksik kalması
  5. Tarımsal kredi dağıtımındaki sorunlar
  6. Tarım Bakanlığına bağlı dairelerin ve kuruluşların fonksiyonlarını yerine getirememesi
  7. Su kıtlığı ve vahşi sulama
  8. Tarımsal makinelerin ekonomik ömrünü tamamlamış olması

Bitkisel Üretim:

  1. Yüksek vasıf ve kalitede tohum gereksiniminin uygun zaman ve miktarlarda karşılanamaması,
  2. Tarımsal arazi kullanımındaki aksaklıklar
  3. Nadas ve münavebenin etkin ve sistemli kullanılmaması
  4. Narenciye, harnup, zeytin, badem, şeftali, antepfıstığı ve diğer meyve fidanlarının tedarikindeki sıkıntılar

Hayvansal Üretim:

  1. Hayvan ıslahı konusundaki sıkıntılar
  2. Hayvancılığın küçük işletmeler halinde yürütülmesi
  3. Yem kullanımındaki israflar
  4. Yeşil ve kuru ot üretimindeki azlık
  5. Hayvan barınaklarındaki altyapı sorunları
  6. Modern et kombinası eksikliği
  7. Süt sağım ve taşımada sağlığa uygunluk sorunu
  8. Denetim ve kontrol eksikliği

Ormancılık:

  1. Orman sahalarının yeterli düzeyde ağaçlandırılıp örtülememesi
  2. Ağaçlandırma çalışmalarındaki yavaşlık
  3. Orman alanlarındaki otlatma yasağına uyulmaması
  4. Gençleştirme alanındaki sıkıntılar

Su Ürünleri:

  1. Balıkçılıkta gelişim sorunları
  2. Balıkçıların yatırım gereksinimlerinin karşılanamaması

SANAYİ-ELEKTRİK-SU

 

  1. Envanter sorunları

  2. Sanayi Yatırım Stratejisi ve Sanayi Sektörü Gelişim Planının olmaması
  3. Denetim için yasal mevzuat eksikliği
  4. Sektörler arası çatışmaları engelleyecek planlı bir dengenin bulunmayışı
  5. İşletmelerin standart belgelerinin olmaması
  6. Sanayi bölgelerinin yönetiminde sıkıntılar
  7. Rekabet Kurulunun etkin çalışmamasından kaynaklanan sıkıntılar
  8. Pazarlama sorunları
  9. İşletmelerde kalite kontrol bilincinin gelişmemiş olması
  10. Rekabet edebilirlik seviyesindeki düşüklük
  11. Hammadde tedarikindeki sıkıntılar
  12. Atıl kapasite sorunu
  13. Nitelikli eleman açığı
  14. İşletmelerin finansman sorunları
  15. Taşocakçılığı Yönetim Plan ve Stratejisinin ve ihtiyaç duyulan yasalar ile plan ve stratejilerin hazırlanmamış olması
  16. Enerji kaynaklarını planlama, yönetim ve denetimi için gerekli yasa ve alt mevzuatların eksikliği
  17. Güneş ve rüzgâr haritalarının hazırlanmamış olması
  18. Enerji ve su verimliliği ile ilgili mevzuat eksikliği veya hazırlanan mevzuatların uygulanmaması
  19. Su İşleri Dairesinin insan kaynağı sıkıntısı
  20. Su İşleri Dairesinin teknolojiden yararlanamama sorunu
  21. Gazimağusa Serbest Liman ve Bölgesi’nin verimsizliği

TİCARET

  1. Aynı işi yapan ticari işletmelerin çokluğu ve küçüklüğü nedeniyle dağıtım maliyetlerinin yüksekliği
  2. Taşımacılık ve ulaşımda dar kapasite, yükleme ve boşaltmadaki aksaklıklar ve yüksek maliyetler
  3. Limanlardaki eksiklikler

TURİZM

  1. Doğal çevre ve tarihi dokunun yeterince korunmaması

  2. Turistik tesis ve yan tesisler ile eklentilerinin doğal çevreye ve özgün mimariye uyumlu bir biçimde gerçekleştirilmemesi
  3. Yakın çevremizde yaşanan siyasi istikrarsızlıklar
  4. Ülkemizdeki altyapı ile fiziksel büyümenin paralel gelişmemesi
  5. Turizm yatırımlarının belli bölgelerde aşırı yoğunlaşması
  6. Ülkemizin diğer ülkelerde etkin tanıtımının yapılamaması
  7. Rekabet üstünlüklerimizin ortaya konulmasındaki güçlükler
  8. Tesislerdeki kalifiye personel azlığı
  9. Yabancı ülkelerden direk ulaşımın sağlanamamış olması
  10. Yerel bir hava yolu şirketinin olmayışı
  11. Uçak biletlerinin pahalı olması
  12. Turizm yatırımları için yapılan arazi tahsislerindeki sıkıntılar
  13. Pazarın çeşitlendirilmemesi
  14. Ekonomik, sosyal ve kültürel aktivite ve organizasyonlar ile sektörün desteklenmesi için gereken çalışmaların yeterince yapılmaması
  15. İnanç, kültür, agro, eko gibi alternatif turizm modellerinin ülkemizde yeterince yer almaması
  16. Yüksek gelir düzeyine sahip turistlerin ülkemizi tercih etmesini ve yıl boyu talep yaratılmasını sağlayacak çalışmaların yeterince yapılamaması
  17. Kırsal bölgelerde halka dayalı küçük ölçekli turizm yatırımlarının yeterli düzeyde geliştirilmemesi
  18. Turizm işletmelerinde yenileme yatırımları ile ek yatırımların rekabet koşullarının gerektirdiği ölçüde gerçekleştirilememesi
  19. Turistlerin kayıt dışı olarak pazarlanan ikinci konutlara yönelmesi
  20. Ülkemizde toplu taşımacılığın geliştirilmemiş olması nedeniyle turistlerin ülke içinde dolaşımlarının sınırlı kalması
  21. Avrupa Birliği turizm politikalarına uyum çalışmalarının ülkemizde yeterince yer almaması

ULAŞTIRMA VE HABERLEŞME

  1. Türkiye dışındaki ülkelerle doğrudan hava bağlantısı yapılamaması

  2. Gemilerin genelde TC-KKTC arasında sefer yapabilmesi ve tarifeli gemi seferleri yapılamaması
  3. Hızlı ve plansız kentleşme sonucu yollarda artan yük taşımaları ve aşırı yüklemeler
  4. Trafik ve trafik güvenliğinin azalması
  5. Trafik kazaları
  6. Bazı bölgelerde telefon ve internet hizmetlerinde altyapı yetersizliğinden kaynaklanan sorunlar

EĞİTİM

  1. Eğitim sisteminin ezberci temele oturmuş olması
  2. Sınıflardaki öğrenci fazlalığı
  3. Ortaöğretim kurumlarında Fizik, Kimya, Biyoloji ve Fen Bilimleri Laboratuvarı yetersizliği
  4. Mevcut laboratuarlardaki araç-gereç eksikliği
  5. Müfettiş sayısının yetersizliği, okulların denetimindeki zorluklar
  6. Özel ders-not ilişkisi
  7. Bazı okul binalarının yetersizliği
  8. Okuma ve yazmada zorlanan öğrenci sayısındaki artış
  9. Orta öğretimde öğrenci ihtiyaçlarından çok öğrencilerin yükseköğrenime hazırlanması gerektiği varsayımı ile hareket edilmesi
  10. Meslek Liseleri’nde teknolojiye uygun cihaz ile araç ve gereçlerin azlığı
  11. Döner sermayeli atölyeler ile okullardaki döner sermaye işlerinin arzu edilen düzeyde olmaması
  12. Çocuklara ayrılan oyun alanlarının geniş tutulmaması
  13. Köy kadın kurslarının kadro azlığı ve kurs merkezi olmaması nedeniyle geniş olarak yapılamaması
  14. Yükseköğrenimde Strateji Planı eksikliği
  15. YÖDAK’ın nitelik sorunu
  16. Üniversiteler ile yerel yönetimlerin, öğrencilere yönelik ulaşım, kültür sanat ve sportif etkinlikler gibi konularda işbirliklerinin yetersizliği

SAĞLIK

  1. Sağlık bütçesindeki sıkıntılar

  2. Sağlık personelinin çalışma koşullarını yeniden düzenleyecek yasal değişikliğin henüz çıkarılmamış olması
  3. Sağlık finansmanına ilişkin Genel Sağlık Sigortası ve Döner Sermaye yasalarının henüz yürürlüğe konulamamış olması
  4. Hasta Hakları Yasası’nın henüz yürürlüğe konulamamış olması
  5. Üst düzey uzmanlaşmayı gerektiren belirli alanlarda sağlık yatırımlarının yetersiz oluşu
  6. Kapsamlı bir otomasyon sisteminin kurulamamış olması
  7. Toplumsal ilaç politikasının olmayışı ve ilaç yönetiminde beklenen kaliteye ulaşılmamış olması
  8. Kurumlar ve bölgeler arası hasta sevk sisteminin oluşturulmamış olması
  9. Koruyucu sağlık hizmetlerine yeteri kadar önem verilmemesi
  10. Sağlık sektöründe düzenli ve zamanında veri akışı olmaması

ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK

  1. Devletin Sosyal Güvenlik Fonlarına yapması gereken katkıları zamanında yapamaması

  2. Sosyal güvenlik fonları birikimlerinin istenilen düzeyde gelir getirici sahalara kanalize
  3. Edilememesi
  4. Sosyal Sigortalar ve İhtiyat Sandığı primlerinin gerçek kazançlar üzerinden tahsil edilmemesi
  5. Sosyal hizmetler alanında yaşlı, korunmaya ve desteklenmeye muhtaç insanlar için istenilen standartta hizmet verilememesi

YEREL YÖNETİMLER

  1. Belediyelerin mali sorunları
  2. Mali denetim eksikliği
  3. Yol, su, kanalizasyon, sağlık ve imar konularında kalifiye personel yetersizliği
  4. Personel alımı konusunda yasal düzenlemelerin yapılmamış olması
  5. Yerel yönetimlerin coğrafi temeller üzerine yeniden yapılandırılmamış olması
  6. Paylaşımlı hizmet modeliyle yerel yönetimlerin birlikte çalışmasının teşvik edilmemesi
  7. Belediyelerde çalışan personelin eğitimine yönelik olarak düzenlenen seminer, kurs ve benzeri programların yeterli düzeyde yapılamaması
  8. Yerel yönetimlerde bütçe disiplini olmaması
  9. Yeni bir kent tanımlamasının henüz yapılmaması olması

Tüm bu sorunlara bakıldığında gerçekten de bu tatil artık bitmeli ve var gücümüzle çalışmalıyız.

Bu habere tepkiniz:
TAGS: Bu tatil ne zaman bitecek?, birikim özgür
MANŞETLER

HK Birikim Özgür

© 2018 Digihaber Portal Services Ltd. Haber Kıbrıs.