Erçin Tekakpınar yazdı: Asgari ücret ne kadar artar

ads ads ads ads
04/12/2023

ads
Erçin Tekakpınar yazdı: Asgari ücret ne kadar artar

Asgari ücretteki artış genelde tüm ücretleri artırıcı bir etkiye sahiptir. Bu nedenle çalışma hayatına dâhil olan kişiler için her yıl belirlenen asgari ücret miktarı hep merak konusudur.

Ülkeler genelde asgari ücret düzeyinde artışla bir nebze olsun gelir eşitsizliklerinin azaltılmasını sağlamaya çalışmakta diğer  yandan da  düşük  ücret alan çalışanlar açısından en alt sınırı belirleyerek sosyal koruma amaçlamaktadırlar.

Oysa bizde asgari ücret ortalama ücret haline gelmiş ve bu işlevini yitirmiş durumda sanki. Ama yazımızın konusu bu değil. Bunu daha sonraki bir yazıda inceleriz.

Asgarinin anlamına baktığımızda bu terimin "en düşük" şeklinde tanımlandığı görülür. Asgari, iş sektörü fark etmeksizin çalışanlara ödenen minimum ücret tutarıdır. Bu tutar, yasal olarak belirlendiğinden işverenler çalışanlarına söz konusu miktarın altında maaş ödemesi yapamaz.

Dünyada asgari ücret sistemleri çok çeşitlidir ve ülkelerin her birinin ihtiyaç ve seçimlerine bağlı olarak birçok yaklaşım mümkündür. Bazı ülkelerde tüm çalışanlar için geçerli olan tek bir asgari ücret politikası vardır; bazılarında ise faaliyet sektörü, meslek veya coğrafi bölgeye göre birçok asgari ücret rakamı vardır.

Asgari Ücretle ilgili tartışmalar genelde toplumun önemli bir kesimini ilgilendirdiğinden asgari ücretin zamanında ve yeterli miktarda değişmesi önemlidir.Bundan hareketle sanırım geçtiğimiz hafta içerisinde KKTC Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın çağrısı ile Asgari Ücret Tesbit komisyonu toplandı ve ilk toplantısının yaptı.

Türkiye’de ise basında çıkan haberlere göre Asgari ücret görüşmelerinin 11 Aralık’ta başlayacağı ve Aralık ayı bitmeden 2024 yılının ilk asgari ücretinin belirleneceği ifade ediliyor. Ancak Türkiye’de iki yıl aradan sonra bu yıl  için asgari ücretin bir defa değişeceği ve tek seferlik artış yapılacağı konuşulmaya başlandığından belirlenecek olan yeni asgari ücretin yüzde 36 ile yüzde 55-60 bandında artışlı olabileceği belirtiliyor.

Bu da Türkiye’de halen yürürlükte olan asgari ücrete yüzde 36 zam gelmesi halinde yeni asgari ücretin 15 bin 600 lira, yüzde 55 zam yapılması halinde ise 17 bin 763 liraya çıkması anlamına geliyor. Ancak yapılan tahminlere göre asgari ücrete yapılacak artışın en az yüzde 50 olacağı yönünde.

 

Peki bizde durum ne ?

Türkiye’de bu tartışmaların ve artış oranlarının konuşulduğu bu günlerde bizdeki asgari ücret pazarlıklarının önceki yıllara göre daha çetin geçeceğini söylemek için kahin olmaya gerek yok sanırım.

Geçtiğimiz hafta yapılan ilk toplantıda basından takip ettiğim kadarıyla özellikle işçi sendikaları Maliye Bakanı Sn Özdemir Berova’nın 2024 yılı kamu maaşlarına yapılacak yüzde 48 oranındaki artış açıklaması ekseninde  işveren kanadı ise yüzde 25 artış beklentisi içerisinde olduklarını belirterek ilk toplantıyı genel bir sohbet toplantısı şeklinde deyim yerinde ise birbirlerini test ederek tamamladılar.

Asgari Ücret Ne Zaman Değişecek ?

Tahminim 2024 yılının ilk asgari ücreti önümüzdeki ocak ayı içerisinde muhtemelen belirlenecek ve 1 Ocak 2024 tarihinden itibaren geçerli olacak. Zaten Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sn Sadık Gardiyanoğlu’da  bu yönde bir açıklama yapmış durumda.

Gelelim esas soruya. Asgari ücret ne kadar yükselecek?

Asgari ücret belirlenirken çok sayıda etken olmakla birlikte hayat pahalılığının genel seyri ilkesi uyarınca ilgili yılda gerçekleşen enflasyon oranları mutlaka dikkate alınacaktır.

En son asgari ücret 1 Temmuz 2023 tarihinden itibaren geçerli olacak şekilde belirlendiğine göre bu tarihten sonra gerçekleşen hayat pahalılığı oranları 2023 yılının ilk asgari ücreti belirlenirken mutlaka dikkate alınacaktır. Temmuz-Ekim arasında oluşan hayat pahalılığının  %33.20 olduğunu da not olarak düşelim.

Bu nedenle ben 2024 yılının ilk asgari ücretinin %37-40 artışla bir yerde belirleneceğini ve brüt 24.000 – 25.000 TL gibi rakama ulaşacağını bir çalışanın da işverene maliyetinin yaklaşık 30.000 TL civarında olacağını tahmin etmekteyim.

Ama daha önce de çok defa söylediğim gibi taraflar 1975 tarihli demode olmuş olan Asgari Ücretler yasası değişmediği için ne isa’ya ne de musa’ya yaranamayacaklar ve biz de dahil kısır bir tartışmanın içinde dövünüp duracağız.

04/12/2023 13:15
Bu habere tepkiniz:
Habersiz kalmamak için Telegram kanalımıza katılın
ad
ad
TAGS: Erçin Tekakpınar, yazı, yorum
MANŞETLER

HK KIBRIS

© 2019 Digihaber Portal Services Ltd. Haber Kıbrıs.