KKTC’de halkın yüzde 84’ü ''yolsuzluk ülkede çok büyük bir sorundur'' diyor

“Kuzey Kıbrıs Yolsuzluk Barometresi” isimli anketin sonuçları açıklandı

ads
ads
31/08/2020
HK

ads
KKTC’de halkın yüzde 84’ü ''yolsuzluk ülkede çok büyük bir sorundur'' diyor

“Kuzey Kıbrıs Yolsuzluk Barometresi” anketine göre, KKTC’de halkın yüzde 84’lük ezici bir çoğunluğu yolsuzluğun ülkede büyük ya da çok büyük bir sorun olduğunu düşünüyor.

   Kıbrıslı Türklerin yüzde 74’ü yolsuzluğun geçtiğimiz 12 ay içerisinde arttığını, yüzde 68’i ise mevcut hükümetin yolsuzlukla mücadele konusunda başarılı olmadığını belirtiyor.

   Ankete katılanlar, en fazla yolsuzluk yapanların siyasi olarak atanmışlar, seçilmişler ve şirket yöneticileri olduğunu belirtiyor ve bunların içerisinde ise en fazla yolsuzluğa karışanların üst kademe devlet memurları olduğunu söylüyor.

 

Anket 1000 kişiyle yapıldı

 

  Akademisyenler Prof. Dr. Ömer Gökçekuş ve Doç. Dr. Sertaç Sonan, son üç yıldır iş insanlarına yönelttikleri sorularla yaptıkları “Kuzey Kıbrıs’ta Yolsuzluk Algısı” anketinin vatandaşlarla yapılan versiyonunu da gerçekleştirdi.

    Anket sonuçları, bugün Lefkoşa’daki Merit Hotel’de düzenlenen basın toplantısıyla açıklandı. Doç. Dr. Sertaç Sonan, anketle ilgili bilgi verdi.

     “Kuzey Kıbrıs Yolsuzluk Barometresi” ismini taşıyan ve rapora dönüşen anket, Kuzey Kıbrıs’ta yaşayan sıradan Kıbrıslı Türklerin yolsuzlukla ilgili deneyim ve görüşlerini aktaran ilk kapsamlı çalışma olma özelliğini taşımaktadır. Rapor, 2019 yılının Ekim ayında 1000 kişi ile gerçekleştirilen bir ankete dayanıyor.

    Çalışma, Uluslararası Şeffaflık Örgütü’nün hazırladığı fakat ülkemize yer verilmeyen Küresel Yolsuzluk Barometresi (GCB) çalışmalarında kullanılan yöntemi takip ediyor. Anket içerisindeki sorular çeşitli GCB raporlarından doğrudan veya uyarlanarak alındı. Bu da yazarların sadece Kıbrıslı Türklerin yolsuzluk deneyim ve algılarını ölçmelerine değil aynı zamanda elde edilen sonuçları diğer ülkelerdeki sonuçlarla karşılaştırmalarına da olanak sağlandı. Çalışmanın, İngiliz Yüksek Komiserliği Lefkoşa Ofisi tarafından desteklendiği bildirildi.

 

Ezici çoğunluk yolsuzluk olduğuna inanıyor

 

    Ankete katılanların sadece yüzde 7’si geçtiğimiz son 12 ayda bir kamu hizmeti almak için rüşvet ödediğini ve yüzde 12’si son 5 yılda oy karşılığında kendilerine para veya bir menfaat teklif edildiğini ifade etti. Yani katılımcıların rüşvet konusunda bireysel deneyim yaşama oranları oldukça düşük ama buna rağmen yüzde 84’lük ezici bir çoğunluğu yolsuzluğun ülkede büyük ya da çok büyük bir sorun olduğunu düşünüyor. Bu durum, çalışmanın en çarpıcı sonuçlarından biri olarak görülüyor.

   Anketin sonuç durumunda, bu durum şöyle açıklanıyor:

   “Sonuçlar bize, ankete yanıt verenlerin şahsi deneyimleri ile genel anlamda yolsuzluk algıları arasında büyük bir uçurum olduğunu göstermektedir. Bu durum, muhtemelen ülkedeki sorunun küçük ölçekli yolsuzluk olmadığı anlamına gelmektedir. Yolsuzluğun farklı yerlerde ve farklı taraflar arasında olması söz konusu olabilir; hatta esas sorun devletin topyekün ele geçirilmesi olabilir.”

    Çalışmanın diğer üç bulgusu da başka bir ciddi soruna işaret ediyor. Katılımcıların neredeyse üçte ikisi hükümete güvenmiyor, 10 kişiden 7’si hükümetin yolsuzlukla mücadelede başarısız olduğunu düşünüyor ve her 10 kişiden 4’ü seçilmiş ve atanmışların tümünün veya çoğunluğunun yolsuzluk yaptığını düşündüğünü söylüyor.

     Ankette, bu noktadan hareketle, siyasetçilere önemli bir görev düştüğü belirtilerek; şu ifadelere yer veriliyor:

    “Sadece sözde değil aynı zamanda uygulamada da yolsuzlukla mücadelede ciddi bir kararlılık göstermektir. Bulgular, siyasetçilerin yolsuzlukla mücadelede kararlılık göstermesi halinde bireylerin de bunu takip etmeye hazır olduğunu göstermektedir. Yüzde 43’lük bir kesimin rüşvetin yetkililere bildirilmesi halinde hiçbir şey olmayacağını düşündüğü mevcut durumda dahi, katılımcıların yüzde 60’ı bir günlerini mahkemede ifade vermek için harcamaları gerekse bile yolsuzluk olayını yetkililere bildireceğini ifade etmiştir. Bu, yolsuzlukla mücadele konusunda, toplumda göz ardı edilmemesi gereken bir irade olduğuna işaret etmektedir. Bunun heba edilmemesi toplumumuzun geleceği açısından hayati öneme sahiptir.”

 

Raporda 9 önemli bulgu

 

Rapora ait temel bulgular aşağıdaki gibidir:

 

(1) Yolsuzluk çok önemli bir sorundur: Katılımcıların ezici çoğunluğu (%84), Kuzey Kıbrıs’ta yolsuzluğun büyük veya çok büyük bir sorun olduğunu belirtti.

 

(2) Yolsuzluk artmaktadır: Kıbrıslı Türklerin %74’ü yolsuzluğun geçtiğimiz 12 ay içerisinde arttığını düşünürken, aynı dönem içerisinde azaldığını savunanların oranı %7’dir.

 

(3) Hükümet yolsuzluk konusunda başarılı değildir: Katılımcıların %68’i mevcut hükümetin yolsuzlukla mücadele konusunda başarılı olmadığını düşünüyor.

 (4) En fazla yolsuzluğa karışanların üst kademe devlet memurlarıdır: Ankete katılanlara göre, en fazla yolsuzluk yapanlar siyasi olarak atanmışlar, seçilmişler ve şirket yöneticileridir. Bunların içerisinde ise en fazla yolsuzluğa karışanların üst kademe devlet memurları olduğu görülüyor. Katılımcıların %43’ü üst kademe devlet memurlarının hepsinin veya büyük bir çoğunluğunun yolsuzluk yaptığını düşünüyor. Milletvekilleri, başbakan ve bakanlar, yerel yönetim temsilcileri ve şirket yöneticileri ikinci sırayı paylaşıyor. Anketi yanıtlayanların %40’ı bu gruplar içerisinde bulunanların çoğunun ya da tamamının yolsuzluk yaptığına inanıyor.

 

(5) Önemli kurumlara güven düşük: Önemli kurumlara karşı olan güven çok düşük seviyededir. Katılımcıların neredeyse üçte ikisi hükümete güvenmemektedir.

 

(6) Rüşvet nadirdir: Son altı ayda eğitim ve sağlık gibi altı temel kamusal hizmeti kullanmış olan katılımcıların sadece %7’si söz konusu hizmeti almak için rüşvet vermek zorunda kaldıklarını belirtti.

 

(7) Rüşvet yetkililere bildirilmiyor: İnsanlar genellikle rüşveti yetkililere bildirmemekte, bildirmeleri halinde ise yaptırım uygulanmamaktadır. Rüşvet olaylarının sadece %17’si yetkililere bildirilmektedir ve daha da önemlisi rüşvet olayına karışan kişilere neredeyse hiçbir zaman bir şey olmamaktadır.

 

(8) Oy satın alındığına dair algı yüksektir fakat pratikte bunun daha az olduğu görülmektedir: Çoğu katılımcı ‘oy satın almanın’ sık meydana gelen bir şey olduğunu söylese de ankete katılanların %12’si son beş yılda belirli bir şekilde oy vermeleri için kendilerine rüşvet teklif edildiğini söyledi.

 

(9) Kıbrıslı Türkler yolsuzlukla mücadele konusunda çok kararlıdır: Yolsuzluğun ilgililere bildirilmesinin toplumsal kabul edilebilirliği konusunda net bir fikir birliği olmamakla birlikte, belirgin bir çoğunluk (%59) bir günlerini mahkemede ifade vermek için harcamaları gerekse dahi bir yolsuzluk olayını yetkililere bildireceğini ortaya koydu.        

31/08/2020 17:01
Habersiz kalmamak için Telegram kanalımıza katılın
ad

Bu habere tepkiniz:
TAGS: yolsuzluk anketi, kktc, halk, barometre
MANŞETLER

HK EKONOMİ

© 2019 Digihaber Portal Services Ltd. Haber Kıbrıs.