Bir ülkenin gücünün en önemli göstergesi sanayi alanındaki gelişmişliğidir. Sanayide istihdamın yüksek olması ise sektörün gelişmişliğini ve ekonomik kalkınmada oynadığı rolü göstermektedir. Her ne kadar KKTC’de sanayi işletmeleri küçük ve orta boy işletmelerden oluşuyor olsa ve daha çok turizm ile iç tüketime yönelik sektörlerden oluşsa da bu durum ülkemiz için de geçerlidir.

KKTC’de işgücü piyasasına ilişkin resmi veriler, KKTC İstatistik Kurumu tarafından her yıl yapılmakta olan Hanehalkı İşgücü anketlerine dayanmaktadır. Dolayısı ile bu yöndeki değerlendirmeler ve tartışmalar genellikle bu rakamlar üzerinden olmaktadır. Bu anketlerde KKTC’de istihdam edilenler tarım, sanayi, inşaat ve hizmetler olarak dört ana sektör altında ayrı ayrı incelenmekte olup bu veriler o sektörlerdeki istihdam durumunu net bir şekilde ortaya koymaktadır.

Tablodan da görüleceği üzere Sanayi sektörünün istihdama olan etkisi son yıllarda bir miktar artmış fakat pandeminin etkisiyle 2021 yılında az da olsa  gerilemiştir. Ancak içinde bulunduğumuz covid19 pandemisinin etkisini azaltmaya başladığı bu yıl itibarı ile yeni bir ivme kazanacağı ve yükseleceği yönünde işaretler alınmaktadır. Ben yeşil hat tüzüğü kapsamında yapılmakta olan ihracat rakamlarının ve ithalattaki düşmeyle birlikte iç tüketim ve turizm sektörünün yeniden talep yaratmasıyla belli sektörlerin lokomotif bir rol alarak sanayi sektöründe istihdam oranının artmasını sağlayacağını ön görmekteyim.

Aslında bu veriler işgücü verileri gibi görünse de ülke ekonomisinin genel yapısının durumunu anlatan sektörlerin gelişim yönünü gösteren temel araçlar niteliğindedir. Buradan yapılacak analizle ülke ekonomisinde izlenecek stratejiler geliştirilebilmektedir.

Ekonomi politikasının en önemli amaçlarından biri ekonomik büyümenin gerçekleşmesidir. Bu anlamda, üretim imkânlarının dışa doğru genişlemesi şeklinde tanımlanan iktisadi büyümenin gerçekleştirilmesi, işsizliğin azaltılması ve toplum refah seviyesinin artması için önemli bir ön koşuldur.

Önümüzdeki günlerde ve içinde bulunduğumuz kriz ortamında KKTC Sanayi sektörü ekonomik büyüme, işsizliğin azaltılması ve refah seviyesinin yükseltilmesi için lokomotif bir rol alıp ekonomik kalkınmaya katkı sağlayabilir.

Ülkemiz ekonomisi üzerinde yapılan bazı araştırmalar bu varsayımı doğrulamaktadır. 2018  yılında yapılan akademik bir çalışmada elde edilen sonuçlara göre Tarım sektöründe meydana gelen %1 oranındaki bir artış GSYİH’yı %0,14 oranında, Sanayi sektörü gelirlerindeki %1 artış GSYİH’yı %0,26, İnşaat sektörü gelirlerindeki %1’ik artış GSYİH’yı %0,117 oranında ve hizmetler sektörü gelirlerinde meydana gelen %1 oranındaki artış ise GSYİH’yı %0,009 oranında artırdığı tespit edilmiştir.

Dünyadaki örnekler de bunu doğrulamaktadır; aslında ekonomik büyüme ile sanayileşme ve sanayi üretimi arasındaki ilişkiyi inceleyen çok sayıda çalışma ekonomik büyüme ve sanayi üretimi arasında gerek tek yönlü gerek çift yönlü bir etkileşim olduğunu ortaya koymaktadır.

Sanayi Sektörünün ve yerel üretimin yani yerli ürünün önemini görmek için ithalat-ihracat rakamlarına bakmak çoğu zaman bazı ipuçları ve genel bir fikir vermektedir.

Ülkemize ait çeşitli ekonomik göstergeler içerisinde bence en anlamlı olanı  ithalatın ihracatı karşılama oranıdır. Söz konusu gösterge Kuzey Kıbrıs için  2019 yılında %5.17 ve  2020 yılında ise %8.1 gibi oldukça düşük bir orandır. Bu gösterge hem durumun vahametini ortaya koymakta hem de halen bazı fırsatların bulunduğunu göstermektedir.

Ekonomisinin büyük bir kısmı ithalata dayanan, üretim girdileri ve tüketim malları büyük oranda ithalat yoluyla sağlanmakta olan KKTC’de TL’nin döviz karşındaki değer kaybının, üretim maliyetleri ve ürün fiyatları üzerinde etkili olduğu bu günlerde doğru planlama ve sistemli bir çalışma ile ülkedeki sanayi sektörünü yani üretimi ve yerli ürün imajını geliştirmenin dolayısı ile belli sektörlerde ithalatı azaltacak alternatif yerli ürünlere talep yaratmanın en akıllıca ve proaktif  politika olacağına inanmaktayım. Çünkü her kriz mutlaka bazı fırsatları da beraberinde getirmektedir. Ben buna canı gönülden inanıyorum.