GÜNEY 40 OTOBÜSÜ SEFERDEN ÇEKTİ, ÖĞRENCİ TAŞIMAKTAN MEN ETTİ. KKTC’DE KAÇ OTOBÜS DENETLENDİ? HANGİ ULUSLARARASI KRİTERLERDE DENETİM YAPIYORUZ?

ÜZGÜNÜM AMA NE BİR KRİTER VAR; NE DE KAPSAMLI BİR DENETİM… PARTİLİ OLMAK VE TEKERLEĞİN DÖNMESİ YETERLİ… STANDARTLARI OLMAYAN OTOBÜSLERDE ÖĞRENCİ TAŞIMAK RESMEN SKANDAL…

Güney Kıbrıs’ta 2026-2027 eğitim yılında ortaöğretimde dersler bugün başlıyor. Yaklaşık 41 bin 280 öğrencinin eğitim göreceği ortaöğretimde 62 ortaokul, 36 lise, 10 altı yıllık okul ve 5 akşam okulu faaliyet gösterecek. Genel ortaöğretimde yaklaşık 7 bin 200, mesleki ve teknik eğitimde ise 890 öğretmen görev yapacak.

İlkokul öğrencileri 14 Eylül’de ders başı yapacak. İlkokullarda 8 bin 919’u birinci sınıf öğrencisi olmak üzere toplam 52 bin 186 öğrenci eğitim görecek. Yeni eğitim yılında 328 ilkokulda 5 bin 232 öğretmen görev yapacak. Toplam 274 anaokuluna 14 bin 398 çocuk kaydolurken, bu okullarda bin 135 öğretmen görev alacak.

Amacım, kaç öğrencinin güneyde eğitim göreceğini sizlere aktarmak değil elbette. Rum Eğitim Bakanlığı, öğrencileri yeni döneme hazırlarken bir şey daha yapıyor. Güney Kıbrıs’ta yeni eğitim yılı öncesinde toplam 801 okul otobüsü denetleniyor. Derdim burada benim…

Bu araçların 761’i öğrenci taşımaya uygun bulunurken, denetimden geçemeyen 40 otobüs seferden çıkarıldı. Yanlış okumadınız. Denetim yapıldı. 40 otobüs seyahat izni alamadı. Temmuz ayı sonuna kadar 442, ağustos ayından eylül başına ise 319 otobüs denetlenerek onaylandı.

Güneyde, öğrenci taşımacılığı için yaklaşık 600 otobüse ihtiyaç duyulduğu belirtilirken, eğitim yılı boyunca 10 görevlinin habersiz denetimler yapacağı açıklandı. Araçların teknik durumu, yangın güvenliği, sigortası, ruhsatı ve sürücülerin gerekli koşulları taşıyıp taşımadığı kontrol edildi.

Peki, KKTC’de durum ne? Yıllardır öğrencilerimiz eski, bakımsız ve klimasız otobüslerle taşınıyor. Bazı işletmeler için öğrenci taşımacılığı bir kamu hizmeti değil, yalnızca kazanç kapısı olarak görülüyor. Güvenlik, bakım ve konfor çoğu zaman ikinci planda kalıyor.

14 Eylül Pazartesi günü ortaöğretimde dersler başlıyor. Binlerce öğrenci yeniden yollara çıkacak. Ancak kaç öğrenci otobüsü denetlendi? Kaçı güvenli bulundu? Kaçı seferden çıkarıldı? Freni, lastiği, direksiyonu, kapıları ve acil çıkışları kontrol edildi?

Öğrenci taşımacılığında ilk kriter aracın yaşı ve teknik durumu olmalı. Fren sistemi, lastikler, direksiyon, aydınlatma, kapılar ve camlar eksiksiz kontrol edilmeli. Araçta çalışan yangın söndürme cihazı, ilk yardım çantası ve erişilebilir acil çıkış bulunmalı.

Her öğrenci için ayrı koltuk ve çalışan emniyet kemeri şartı aranmalı. Ayakta öğrenci taşınmasına izin verilmemeli. Araç kapasitesinin üzerine tek bir çocuk bile alınmamalı. Şoförlerin mesleki yeterliliği, sağlık durumu, sürüş geçmişi ve adli sicili denetlenmeli. Hız takibi yapılmalı.

Mümkün olan araçlarda kamera ve takip sistemi kullanılmalı. Klima da lüks değil. Eylül sıcağında çocukları havasız araçlara doldurmak kabul edilemez. Aracın havalandırması ve kliması çalışmalı. Temizlik koşulları düzenli kontrol edilmeli.

Çocukların araca güvenli şekilde binip inmesini sağlayacak görevli bulunmalı. Denetim yalnızca okulun açıldığı hafta yapılmamalı. Eğitim yılı boyunca habersiz kontroller sürmeli. Eksikliği bulunan araç, sorun giderilene kadar trafikten çekilmeli.

“Şoför ekmek parasından olmasın” anlayışıyla çocukların hayatı riske atılmamalı. Güney, denetimden geçemeyen 40 otobüsü yola çıkarmadı. Bizde ise denetim yapılıp yapılmadığını dahi bilmiyoruz. Ki yapılmamıştır… Asıl tehlike de burada başlıyor.

Bir facia yaşandıktan sonra rapor yazmanın, komite kurmanın ve sorumlu aramanın hiçbir anlamı yok. Denetim bugün yapılmalı. Tehlikeli araçlar bugün seferden çekilmeli. O otobüslerde taşınan yük değil, bizim çocuklarımız.

Ki; bu konuda çok kapsamlı bir çalışmaya ihtiyaç var. Partizanca yaklaşımlarla, Nuh-i Nebi zamanından kalma araçlarla öğrenci taşınmamalı. Yatırım yapacak gücü olmayanlara toplu taşıma izni vermek zorunda değiliz. Derdimiz birilerinin para kazanması değil, çocuklarımız…