Nedense KKTC’deki kısır demokrasi anlayışının, demokrasimizin bizzat kendisini torpillediğini pek fark etmiyoruz. O nedenle CB seçimlerine henüz vakit varken, yasal düzenleme yapılabilir umuduyla aşağıdaki satırları yazıyorum. Yoksa son pişmanlık fayda etmez sözünü bir kez daha yaşayabiliriz.

Efendim,adamın biri yerel seçimlerde belediye başkanlığına aday olmuş. Biraz gülümseme, biraz gırgır ve daha çok da demokrasi bilgisizliği yüzünden kamuoyu içindeki oy gücü birkaç yüzü hiç geçemeyen biri, aday sayılıp televizyonlarda propagandalar konuşmaları yapmış.Aynı kişi genel seçimlerde de “Bağımsız milletvekili” kisvesiyle adaylığını yinelimiş.

Derken sıra Cumhurbaşkanlı seçimlerine gelmiş. O arkadaş bu kez de CB makamına aday olduğunu ileri sürmüş. Bu durum, bilebildiğim kadarıyla son yirmi yıldan beri sürüyor. Artık yeter. Kimse demokrasimizi yıpratmasın ve demokrasi şarlatanlığa başvurmasın.

Ne var ki, bu konuda kimseden itiraz yok. Diğer adaylar pek önemsemiyor, ama o aday yasalarımızdaki delikten rahatlıkla geçmeyi biliyor.

Acaba ülkemizdeki eksik seçim yasası, seçim üstüne seçim, yenilgi üstüne yenilgi almasına rağmen o kişinin yeniden aday olmasına kapısınıneden açık tutuyor?

***

Rusya’daki CB seçimlerine aday olabilmek için yüzbinlerce seçmenin o kişiyi aday göstermesi gerekiyor. Hiç unutmam, Yetsin’in CB adaylığı için tam 1 milyon imza gerekli olmuştu ve Rusya’nın yüksek seçim kuruluna, Yetsin’in adaylığı için tam dört kamyon dolusu imza yollanmıştı.

Diyeceğim o ki, herkes kendini CB makamına layık görebilir. Ama burada önemli olan seçmenin o kişiyi aday görüp görmeyeceğidir. Bir an için KKTC örneğinden yola çıkarsak, aynı nüfus yüzdesini kullanarak, Türkiye’deki son CB seçimlerinde 400 adayın bağımsız başkan adayı olabileceğini düşüebiliriz. Bu durumda ortaya çıkacak tablonun toplumda yaratacağı kaosu ve sonuçlarını düşünebilir miyiz?!

Efendim, altını çizmek istediğim o ki, seçim yasasında değişiklik yaparak, bağımsız adaylar için belli sayıda seçmenin o adayı desteklediğine ilişkin imza istenmesi gerektiğini düşünüyorum. Bu imza sayısı da toplam seçmen sayısının yüzde beşi olmalı. Yani yüzde beşlik bir baraj! Yoksa, resmen aday olanların televizyonlardaki propaganda zamanları eşit tutulursa, 100 bin oy alan adayla, 200 oy almış adaya aynı sürenin tanınmasındaki “fırsat eşitliği ilkesi” nasıl savunulur?

Yıllarca İsveç Devlet Radyosu’nda proğramcılık yaptım. Orada uygulanan kural, iktidarda olan siyasi partiye sağlanan propaganda süresi, muhalefette yer alan partilere denk idi. Parlementoda temsil edilmeyen küçük partilere de sadecetoplam 1 program dilimi kadar süre tanınıyordu. Burada amaç, büyük seçmen kitlelerinin desteğini almış adaylarla, küçük marjinal gruplara “Düşünce özgürlüğü” kapsamında tanınan propaganda sürelerinin aynı kefeye konamayacağı idi.

***

2000 yılı CB seçimlerinde Rahmetli Denktaş’a BRT’in tanıdığı süre 10 dakika idi. Karşısında olan 7 adaya da 10 dakika süre tanındığı için Rauf R. Denktaş, CB propagandalarına 7-0 yenik başlamış sayılırdı. Bu “eşitlik” anlayışı aslında eşitsizliğin ta kendisiydi. 100 bin oy alan bir CB’nin karşısına “Ben adayım” diye çıkan ve halktan sadece 200 oy alan bir kişiye tanınan propaganda süresi hiç aynı olabilir miydi?Çarpık demokrasimizi daha da yozlaştırmaya gerek yok. Cumhuriyet Meclis’miz yeni CB seçimlerine kadar seçim yasasındaki eksiklikleri giderebilir.

Bu arada seçim sonuçlarının medyadan açıklanmasına ilşkin antidemokratik uygulamaya da son vermek gerekir. Medya sandıklar kapatıldıktan sonra, verilmiş oyları etkileyemeyeceğine göre, uygulanan yayın yasağı niye?

İnsanın aklına acaba seçim sonuçları üzerinde bir düzeltme mi yapılmak isteniyor ki, medyaya sonuçları açıklama yasağı var, sorusu geliyor ki, hakimlerimizin böyle bir girilşimde bulunabileceğini kimse düşünemez. O zaman, bu yayın yasağı da kaldırılmalıdır, diye düşünüyorum.

KKTC’de bir demokrasi geleneği var. Ama sistemin sağlığı için, kimlerin aday olabileceği konusunda, yeni düzenlemeler gerekli.

Efendim saygılarımla!..